“`html

Ekim Ayı TÜFE Artışı Beklentileri: Yüzde 3,10-3,25 Aralığında

Ekim ayı için Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) artışının %3,10 ile %3,25 arasında olacağı öngörülüyor. Döviz kurlarındaki yükseliş, gıdada ve giyim sektöründe gözlemlenen fiyat artışları enflasyonu yukarı iterken, akaryakıtta yaşanan düşüş bu durumu bir nebze dengeleyici rol üstleniyor. Bu rakam, yıllık enflasyon oranında bir artışa işaret ederken, dezenflasyon sürecinde belirgin bir kesinti bekleniyor.

Bu durumu Ekonomim’deki köşesinde ele alan Alaattin AKTAŞ şu değerlendirmeleri yaptı:

Eylül ayındaki %3,23’lük TÜFE artışının ardından gözler ekim ayındaki verilere çevrildi. Şu ana kadar ortaya çıkan tahminlere bakıldığında, oldukça dengeli bir oranın beklenildiği görülüyor.

Ekim ayında beklenen bu oran, geçen yıl kaydedilen %2,88’lik artışın üzerinde gerçekleşirse, yıllık enflasyonun eylülden ekime de yükselmesi söz konusu olacak.

Bu durum, dezenflasyon sürecindeki aksamaların giderek daha belirgin hale gelmesine yol açabilir. Yıllık enflasyon artarken, dezenflasyonun sürdüğünü ifade etmek istemek pek ikna edici olmayacaktır. Çünkü yıllık oranlar yükseldiğinde, bu durumunu vatandaşa yansıyan etkisi her zaman düşünüldüğü kadar basit değildir.

Yüzde 3,10 ile %3,25 Arasındaki Beklentinin Gerekçeleri

Ekim ayında %3,10 ile %3,25 arasında bir artış öngörmemin arkasındaki sebepleri açıklamak istiyorum. Bu aralıktaki tahminlerimi oldukça dar tutuyorum, ancak küçük bir sapma payı bırakmayı da unutmuyorum. Dolayısıyla, ekim ayı TÜFE artışının %2,95 ile %3,40 arasında gerçekleşmesi de mümkün görünüyor. Bu değerlerin dışındaki her farklılığın sürpriz olacağını belirtmek isterim.

Şimdi beklenen %3,10 ile %3,25 arasındaki tahminimin nedenini açıklayalım.

• Döviz Kurları: Enflasyonu etkileyen en önemli faktörlerden biri döviz kurlarındaki değişimdir. Dövizdeki artış, mal ve hizmet fiyatlarını direkt ya da dolaylı olarak etkileyebilir. Ekim ayında sepet dövizde %0,84’lük bir artış, dolarda %1,22’lik bir yükseliş, euroda ise %0,51 artış gözlemlendi. Geçen yıl ekimde sepet dövizde %0,25’lik bir gerileme yaşanmıştı, bu yıl ise tam tersi bir hareket oluştu.
• Ulaşım: Ulaşımla ilgili fiyat hareketlerini üç ana başlık altında inceleyebiliriz. İlk olarak, akaryakıt fiyatlarının Ekim ayında düşüş göstermesi önemli. Motorin fiyatlarına gelen zamların etkisi sınırlı kalmış durumda, bu durum enflasyonu %0,05 puan kadar düşürüyor.
• Gıda: Gıda fiyatlarının toplam TÜFE içindeki ağırlığı yaklaşık %25’tir. Ekim ayında gıda fiyatlarının %4 düzeyinde bir artış göstermesi bekleniyor. Mevsimsel değişkenlerin bu duruma etkisi büyük. Gıda fiyatlarındaki bu artış, toplam enflasyona 1 puanlık bir etki yapabilir.
• Giyim: Ekim aylarında genellikle en fazla zamlanan gruplardan biri olan giyim ve ayakkabı alanında %15’lik bir artış bekleniyor. Bu grup, TÜFE’de %7,16 oranında bir etkiye sahip olacak.
• Konut: Konut ve konut harcamalarının TÜFE’de %15 oranında bir payı var. Ekim ayında bu alanda yaklaşık %3 oranında bir artış bekleniyor, kiralarda ise %4’lük bir artış öngörülüyor.

Yukarıdaki dört grubun toplam etkisi zaten 2,60 puan civarında. Bu gruplar, TÜFE’de toplamda %63’lük bir ağırlığa sahiptir. Diğer gruplardan gelecek etkilerin toplamı ise tahminlere göre 0,50-0,60 puan arasında gerçekleşeceği düşünülüyor.

Sonuç olarak, Ekim ayında toplam artış oranının %3,10 – %3,25 arasında gerçekleşmesi bekleniyor.

Detaylı yazıya buradan ulaşabilirsiniz.

“`